
Onze (bijna jaarlijkse) verre reis stond deze keer in het teken van duiken. Omdat we het afgelopen jaar erg weinig gedoken hadden, werd het er wel weer eens tijd voor. En waar beter duiken dan in een ver, tropisch land met een watertemperatuur van 28 graden en een overdaad aan mooie vissen en koralen.
Hieronder volgt het reisverhaal aan de hand van de duiken die we daar hebben gemaakt.
<!– /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";}a:link, span.MsoHyperlink {color:blue; text-decoration:underline; text-underline:single;}a:visited, span.MsoHyperlinkFollowed {color:purple; text-decoration:underline; text-underline:single;}@page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in; mso-header-margin:.5in; mso-footer-margin:.5in; mso-paper-source:0;}div.Section1 {page:Section1;}–>
Liberty Wreck Tulamben
Na ‘s ochtends lekker tehebben uitgeslapen, checken we om 10 uur in bij de duikschool voor onze eersteduik op Bali. We gaan meteen naar dé bekendsteduiksite van Bali, het wrak van de Liberty, dat voor de kust van Tulamben ligtop een diepte tussen de 10 en 30 meter. Normaal kun je deze duik het beste ‘sochtends vroeg doen want later kan het erg druk worden door de vele duiktrips van buiten Tulamben. We lopen hetpaadje af naar het strand. Zelf hoeven we alleen onze vinnen en maskers tedragen. De rest wordt gedaan door dragers, veelal vrouwtjes die eruit zienalsof ze mijn oma zouden kunnen zijn. Soms leggen ze de flessen gewoon op hunhoofd!

<!– /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";}@page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in; mso-header-margin:.5in; mso-footer-margin:.5in; mso-paper-source:0;}div.Section1 {page:Section1;}–>
Welopen de zee in en dalen af. Aan het begin is het zicht niet best door hetopdwarrelende zwarte zand. We dalen nog verder af en nog voor ik het wrak zie,zie ik wel een white tip reef shark voorbij komen. Zo, die kan ik vast van mijn wishlist schrappen. Hetwrak is niet oud, maar toch al erg begroeid met vele harde en zachte koralen.Er omheen zwemmen veel felgekleurde vissen. We zien een gele hengelaarsvis, eenschorpioenvis in een bekerkoraal, grote geelgestreepte baarzen,babykoffervisjes. Ik bedenk ineens dat het pygmee zeepaardje hier ook voorkomt.Hij is te vinden op rode koraalwaaiers. Dus als de gids een tijdje later op eenrode koraalwaaier wijst, weet ik precies wat hij bedoelt: het pygmeezeepaardje. Ik zwem dichterbij en zie een roze friemeltje bij zijn vinger. Hetis ongeveer 7 mm groot. Is dat hem nou? Een beetje teleurgesteld ben ik wel, ik kan met debeste wil van de wereld hier geen zeepaardje in ontdekken. En zonder macrolensheeft fotograferen ook geen zin. Maar niet getreurd, de rest van de duik is prachtig.Een goed begin van de vakantie.
Devolgende ochtend om zes uur zijn we weer terug. Nu hebben we het wrak helemaalvoor ons alleen. De hengelaarsvis en het zeepaardje zitten er nog steeds. Wehebben een heerlijk relaxte duik.
Kubu
Kubuis gelegen op een half uurtje rijden ten westen van Tulamben. Het is hethuisrif van een Tsjechisch duikhotel. We maken weer een kantduik en zien veelzachte koralen en veel anemoonvissen. De koralen vormen mooie landschappen enomdat er geen stroming is, zijn het relaxte duiken. Tussen de duiken door ishet ook leuk relaxten bij het hotel.

Amed
Amedis een toeristische plaats op 30 minuten rijden vanuit Tulamben. Het is eenlanggerekt dorp met lang de kust allemaal hotelletjes en duikscholen. Er zijndan ook diverse duiksites in deze omgeving. We duiken vanuit het Amed DiversCafé , een leukcafé met lekker zwembad. Met een Jukung boot varen ca. 5 minuten we naar onzeeerste duiksite Jemeluk. De setjes worden overboord gegooid en we trekken ze inhet water aan. We dalen af langs een wand naar ca. 20 meter. Na 10 minutenduiken zien we plotseling ver boven ons twee adelaarsroggen, een grote en eenkleine. Ze zweven voorbij en komen later weer terug. Ik pak snel mijn camera enzet hem aan. “Change the batteries”, zegt mijn camera. Zelfs onder water kan Tom mijn vloekenhoren.

Detweede duik maken we langs de andere kant van het rif. Aan deze kant zien weveel betonblokken, die van koralen zijn voorzien. Deze blokken zijn ervermoedelijk neergezet i.v.m. de coral bleeching, wat we op deze site ookaantreffen. Toch is het een mooie site met mooie grote plateau’s.
Batu Kelebit, Tulamben
Natwee duiken in Amed hebben we er nog geen genoeg van. Onze laatste duik in deomgeving van Tulamben doen we vanaf het strand tegenover de duikschool. Het is5 minuten varen met de Jukung boot naar het oosten. Ik spring in het water enmerk dat mijn luchtmeter het niet doen. Dat wil zeggen, de meter werkt, maarhet kaartje met daarop de schaal (hoeveel bar) schijnt verschoven te zijn.Verder schijnt het gewoon te werken. Omdat ik nooit zo veel lucht gebruik, mijnfles komt nooit onder de 80 bar, besluit ik de domme beslissing te nemen omgewoon te duiken. We duiken langs een wand met kans op grote vis in de diepte. We kijkensteeds in de diepte want, ja je weet maar nooit… Allebei denken we heel in deverte een Mola Mola te zien. Ik realiseer me dan dat het gewoon een Napoleonvisis en niet eens zo ver weg.
Naeen paar minuten krijgen we een stroming licht naar beneden. Niet erg, maar alswe een stukje richting de kust zwemmen, wordt de stroming ineens fors tegen. Weworstelen ons tegen de stroming in, het lijkt wel aquarobics voor gevorderden,want ik hijg als een paard. En ook ik ga nu snel door mijn lucht heen. Maar hoesnel? Tja, dat weet ik niet. En waarom moeten we zo tegen de stroming inworstelen? Waarom keren we niet om? Wat is hier eigenlijk nog leuk aan? Waaromdoe ik dit eigenlijk nog? Ik hoef dit helemaal niet te doen, want boven waterwacht de boot op ons. Ik heb er genoeg van. Ik stop ermee! Ik geef aan Tom ende gids aan dat ik ermee wil stoppen en we gaan met zijn tweeën naar boven.
Wasgisteren 4 kilo lood nog genoeg, nu is het dat ineens niet meer (zware maaltijdgisteren?). Het lukt me niet om op 5 meter diepte te blijven voor desafetystop, dus ik breng de 3 minuten ondersteboven hard naar beneden trappelenddoor. Wat een ramp, ik lijk wel een beginner!
Dus,wat leren we hiervan? Toch duiken terwijl er iets niet goed is, levertblijkbaar slecht karma op.

De reis naar Ubud
Deduikschool heeft een auto geregeld om ons naar Ubud te brengen. Onderweg moetenwe eerst langs de duikshop in Sanur om een nieuwe meter voor mijn automaat tekopen. Een lange rit want Sanur ligt niet echt op de weg. Na een uurtje rijdenblijft de hoofdweg afgesloten te zijn i.v.m. een ceremonie in een tempel (hetis vandaag volle maan) en we worden de bergen ingestuurd richting Besakih. Wij vinden het niet erg want het is een hele leukeweg langs rijstvelden en leuke dorpjes. De chauffeur vindt het minder leuk wanthij heeft honger. We stoppen onderweg even zodat hij wat kan eten. In de duikshop vind ik een meteren probeer hem met korting via de duikschool te kopen. En dan is daar ineensWayan, de manager van de duikschool. Hij kletst wat met de eigenaar en ineenskost mijn meter geen USD 160 meer maar USD 116. Wat een deal!
Daarnais het gelukkig nog maar een uurtje naar Ubud, waar we op zoek gaan naar eenslaapplaats. We vinden een bungalow bij “The Ubunda Bungalows”.Het complex en de kamer zijn wat smoezelig. We wisselen van kamer vanwege eenlekkende wc en krijgen een andere kamer met weer een lekkende wc. Het zwembadis ook geen succes, het ziet eruit als een broedplaats voor muggen. Maar ja,het is ok voor twee dagen.
Ubud
Ubudis eigenlijk een verzameling van 8 kunstenaarsdorpen, allemaal met hun eigenkustvorm. Je hebt dorpen die beeldhouwen, houtsnijden, schilderen (doeken maarook eieren), zilversmeden, etc. Het toeristische centrum van Ubud bestaat uitéén lange straat van ca. 1 km lang, Monkey Forest Road. Hij loopt van het zuiden bij het Monkey Forest (ja, met apen) naar het noorden. In de straat veel restaurantjes en winkeltjesdie kleding, zilver, schilderijen en beelden verkopen. Langs de weg staanoveral mannen die “taxi” en “transport” naar je roepen als je langsloopt. Erzijn er zelfs een paar met een bordje met daarop de tekst “Do you needtransport?”. En als je dan nee knikt, dan draaien ze het bordje om en dan staater “Maybe tomorrow?”.
Anderhalve wandelingdoor de rijstvelden
Behalveom zijn kunst is Ubud ook bekend om zijn rijstvelden, die de mooiste van Bali moeten zijn. Je kunt er diverse wandelingen maken.Wij hebben er wat van internet gehaald en gaan op stap met de beschrijving. Vanaf Monkey Forest Road duiken we een steegje in en staan meteen tussen de rijstvelden. We zien rijstdie op het punt staat om geoogst te worden, maar ook net ingezaaide rijst. Bali kent namelijk twee rijstoogsten per jaar.
Om de vogels te verjagen zijn blikjes, flessen en kledingaan stokken gehangen en dat maakt een klepperend geluid in de wind. Net als diehouten windorgels die je soms ziet hangen. Het is een relaxt geluid. Wepasseren ook een paar simpele hutjes. Voor eentje zit een boer de grijze harenuit zijn haar te knippen. We lopen een bos in vol tropische planten en bloemen.Grote bontgekleurde vlinders vliegen van bloem naar bloem.
Midden in het boszijn een paar arbeiders een tempel aan het bouwen. Een stukje verderop staateen huisje. Als we dichterbij komen, komen er plotseling twee blaffende engrommende honden aanlopen. Ze zijn niet erg groot maar zien er wel dreigend uit.Ik vind het helemaal niks, dus we besluiten maar om te keren. Maar terwijl werustig terug lopen komt één van de honden ons achterna en bijt Tom in zijnbeen. Het is gelukkig niet zo diep maar een hondenbeet kan in een land als dit gevaarlijk zijni.v.m. het gevaar voor tetanus of rabiës. Of gewoon een ontsteking, dat is ookgeen pretje. Naar de dokter dus. In Ubud zit gelukkig een kliniek. Het is eeneind lopen door een drukke straat. Wel even wat anders dan een romantischrijstveld. De dokter maakt de wond schoon en geeft Tom een tetanusinjectie.
Naeen verdiende bak koffie proberen we het nog een keer met een andere wandeling.Dit pad leidt ons door uitgestrekte rijstvelden. Langs het pad loopt eenirrigatiekanaal. Het heeft wel iets van een levadawandeling zoals we die inMadeire hebben gedaan. Alleen dan anders. En heter. Veel heter. De zon brandtop onze hoofden. Deze route staat op elke toeristische kaart en is dus veeldrukker met wandelaars en brommertjes dan de vorige route. Midden in eenrijstveld staat Sari Organic Restaurant, een vega organisch café met rondomuitzicht op de rijstvelden. In de schaduw komen we weer wat op temperatuur. Derest van de wandeling leidt ons verder langs een riviertje en over een padlangs wat huisjes komen we zonder verdere ongelukken weer in het centrum vanUbud terecht.

Het uitzicht vanuit het Sari OrganicRestaurant is fantastisch, kijk hier naar het filmpje.
De reis naar Lovina
Wereizen met een toeristen shuttlebus, de Perama genoemd, naar Lovina, dat in hetnoorden ligt. Van hieruit kun je goed duiken op het geheel in het westengelegen Menjangan eiland. De reis duurt 2 uur balitijd (dus maak er maar 3 uurvan) en gaat eerst omhoog over een berg met rijstvelden en mooie uitzichten endaarna weer naar beneden naar Lovina. In Lovina worden we gedropt bij hetPerama kantoor. We krijgen een gratis maaltijd (lekkere vegarijst) en als wewillen is er ook nog een gratis kamer (toe maar). En het is zo slim van ze.Terwijl we zitten te eten, komen er allemaal mannen om ons heen zitten die onsallerlei aanbiedingen doen en foldertjes over taxi’s, hotels, duiken, etc.geven. Na het eten brengt de Perama bus je dan weer verder naar je hotel. Of jekunt natuurlijk met één van de mannen meerijden naar hun hotel. Wij houden hethoofd koel en gaan mee met de bus. We vinden liever zelf wat. In Lovinaaangekomen vinden we een kamer in een pas geopend hotel, Elsa II, voor eenspotprijs van Rp 125.000 (ca. € 10). Er wordt zelfs nog gebouwd aan nog eenbungalow. Er zijn nog wat leerpuntjes. Als we de airco aanzetten, waaien wezowat uit bed en de klamboe om ons o zo romantische hemelbed sluit niet af,zodat we ‘s nachts geregeld bezoek krijgen van muggen, maar we vergeven het zemaar.
Een lekker terrasje in Lovina.
<!– /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";}a:link, span.MsoHyperlink {color:blue; text-decoration:underline; text-underline:single;}a:visited, span.MsoHyperlinkFollowed {color:purple; text-decoration:underline; text-underline:single;}@page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in; mso-header-margin:.5in; mso-footer-margin:.5in; mso-paper-source:0;}div.Section1 {page:Section1;}–>
Duiken op Menjangan
Metde bus is het vanuit Lovina ca. 1,5 uur rijden naar het Mimpi Resort Menjangan.Hier ligt, tenmidden van de mangroves, het kleine haventje waar we op de bootstappen. Het is daarna nog ca. 20 minuten varen naar de eerste duiksite, hetAnchor Wreck. Er liggen al wat boten in de buurt met vooral veel snorkelaars,maar op de duiksite zijn we de enigen. We duiken langs een wand en laten onsrelaxt met de stroming meevoeren. Eindelijk lukt het me om op een grotekoraalwaaier een pygmee zeepaardje te ontdekken. Het is een lichtblauwzeepaardje. Verder zijn er veel koralen, grote waaiers, diverse soorten bekersen pijpen. Sommigen in felle kleuren. Volgens ons duikgidsje moet er ook een Hollands schip liggen (hetAnchor Wreck) maar daarvan zien we niets.
Wemaken een lange duik van meer dan een uur. Tussen de duiken door relaxen we aanboord. Een stukje verderop ligt onze tweede duiksite, Coral Garden. Dit is weer een walldive maar nu met veel minder stroming. Tom ziet nu ook eenhaai, dus hij is happy. We maken ook nu een lange duik maar wel veel minderdiep. Het landschap is hetzelfde als bij de vorige duik maar nu zien we veelbatfish (vleermuisvissen), een van mijn favoriete vissen.
Endan is het weer 1,5 uur terug naar Lovina boemelen in de bloedhete bus.“Gelukkig is het niet zo erg warm”, merkt een australische mededuiker op. Tomen ik kijken elkaar aan. Pardon? Niet zo heet…???
Muck Diving bij Secret Bay
Deletterlijke vertaling van “muck” is “vuiligheid, drek”. En tenmidden van dezedrek gaan wij dus duiken. Verwacht hier geen koralen en kleurrijke visjes maareen donkergrijze zanderige bodem begroeid met groene waterplanten die meer opplastic afval lijken dan op planten. Voeg daar bij het feit dat dewatertemperatuur ca. 4 graden kouder is dan in de rest van Bali (24 i.p.v. 28, brrrr wat koud!) en je zult je afvragen: Waarom zou je hier inhemelsnaam willen duiken?
Hetis heel simpel. Omdat je tenmidden van die drek allemaal vreemde creaturenaantreft. De duiksite heet Secret Bay en hij is helemaal aan de westkust van Bali gelegen, vlakbij de plek waar de ferries naar Javavertrekken. Het is er erg ondiep, maximaal 10 meter diep. Hierdoor kunnen weextra lang duiken.

Enwat krijgen we te zien? We zien felgekleurde zee-egels met fluoriserende “ogen”, zeesterren zo dik als kussens, grote krabben, honderden katvissen in een oudeboot, een oranje en een rode frogfish, schorpioenvissen, diverse soortelionfish, een octopus in een fles, platte vissen die zich in het zand ingraven,groene vissen met stekels, wit/geel/zwart gestreepte slakjes, …, …., ….



Enaan het eind van de tweede duik: een zeepaardje!

Hijbuigt zijn hoofd terwijl hij wegzwemt, het lijkt wel uit verlegenheid. Het iszo schattig en zo ontroerend!
Helemaalenthousiast zitten we in de bus terug naar Lovina. Muck diving is geweldig! Ditgaan we zeker nog eens doen. Dan komen de gids en de chauffeur met ene aanbod.Voor Rp 150.000 kunnen we nog een duik maken op een ander muck dive sitevlakbij Lovina. We gebruiken dezelfde flessen, want daar zit nog voldoendelucht in voor nog een korte duik. Alleen moeten we wel ons mond hierover houdenbij het duikcentrum, ok? Tuurlijk, no problem, our lips are sealed. Wij zijnwel in voor nog een duikje.
Desite heet Pura Jati of Zen Beach, want hij ligtnaast het Zen resort. Ook hier weer een grijze, zanderige bodem met watrotzooi. Een pak koffie, een maiskolf, een lege kokosnoot. O nee, de kokosnootis niet leeg, er zit een octopus in!
Debodem is bezaaid met kleine anemoontjes die eruit zien als pepermuntjes. Hierzien we voor het eerst van ons leven van die mooie schelpen die je vaak alspresse papier ziet, met eigenaar erin over debodem kruipen. Een grote krab ziet mij kijken en verdedigt zijn ‘vriendin’ doorzijwaarts naar mij toe te rennen en zijn scharen naar mij op te heffen. Debatterijen van mijn camera zijn door het vele fotograferen al zo goed als leeg.Met veel pijn en moeite weet ik er nog een foto uit te persen. En dan is hetop.

De reis naar Munduk
Deechte Nederlander let op de centen en wij natuurlijk ook. Dus doen we iets heelslims, vinden we zelf. We gebruiken een tourtje meteen als vervoer van A naarB. Maar het kost ons wel veel moeite om een goede deal te vinden. Het kost onssowieso steeds veel moeite om een goede deal te vinden. Vooral taxi’s is eencrime. Zodra je gaat afdingen, klagen de chauffeurs dat de benzine zo duur isgeworden en het afdingen lukt daardoor vaak niet. De benzine is inderdaadonlangs in prijs verdubbeld, dus dat klopt wel. Maar veel chauffeurs lijken derit niet te willen. Dit is de prijs, take it or leave it. Nee? Nou dan niet. Wevinden het heel vreemd.
Uiteindelijkvinden we een chauffeur met een acceptabele prijs. Hij haalt ons ‘s ochtends open brengt ons naar de Gitgit watervallen, met zijn 40 meter de grootstewaterval van Bali. Een leuk plekje om even metje voeten in het water te zitten, maar zwemmen is er niet bij, het water isveel te koud.

Ikheb ook nog een filmpje gemaakt van Tom bijde Gitgit waterval.
Eenandere must see is de Pura Ulun Danu Bratan, een tempelcomplex dat midden inhet Bratanmeer ligt. Op het meer kun je waterskiën, maar we zien alleen watbootjes over het water scheuren.

Werijden door naar onze eindbestemming, het dorpje Munduk. Het ligt hoog in de bergen tussen plantages enrijstvelden en je kunt er mooie wandelingen maken. Het is er ook een stukkoeler dan aan de kust en het regent er ‘s middags vaak. Dat gebeurt nu ookweer. Een paar minuten nadat we in ons guesthouse zijn aangekomen barst er eenenorme regenbui los. Er rest ons niets anders dan te relaxen op ons (overdekte)terras.

Een wandeling door deplantages
Dezekeer hebben we maar een gids gehuurd om ons de weg te wijzen, maar ook om onsde honden van het lijf te houden. En dat is ook nodig, we komen onderweg heelveel honden tegen. Gelukkig houden ze het vandaag bij blaffen. Onze gids heeftPutu, een ex-tatoeerder uit Kuta, die na de bom weer teruggekeerd is naar zijngeboortedorp en nu zijn geld verdient met gidsen en het geven van cursussen.In zekere zin is de bom zijn redding geweest, want in Kuta was hij verslaafdaan alcohol en drugs. Nu is hij alleen nog maar verslaafd aan koffie. En die ishier volop te krijgen want je ziet de koffieplanten overal.
Wemaken een wandeling door de diverse plantages. Deze plantages zijn relatiefklein en worden door de mensen hoofdzakelijk gebruikt voor eigen gebruik. Wezien dus plantages met diverse soorten planten en bomen. Kruidnagel, koffie,cacao, avocado, nootmuskaat, ananas, vanille, jackfruit, tomaten, het staatsoms allemaal door elkaar heen.

Vanille en daarnaast jackfruit

Kruidnagel:als het rood is wordt het geoogst en daarna in de zon gedroogd tot het bruin isen heerlijk kruidig ruikt.
Onzegids weet er veel van en vertelt honderduit. Het is ook erg leuk om al diespecerijen nu eens aan de boom te zien, met name cacao is een vreemd uitziendepeul.

Cacao
Hetis vandaag extreem warm en vochtig. Zelfs onze gids loopt te zweten. We lopenlangs plantages en rijstvelden en passeren kleine dorpjes met bij elk huis weleen of meerdere blaffende honden. Munduk heeft ook nog twee watervallen. Hetwater van deze watervallen wordt d.m.v. irrigatiekanaaltjes naar de rijstveldengetransporteerd.
Deroute gaat afwisselend omhoog en omlaag. Met name het omhoog lopen is erg zwaarin de warmte. We zweten dan ook als otters. Ik geloof niet dat ik ooit zo veelgezweet heb. Ik voel met net een wandelend zwembad. We lopen zonder pauze bijna6 uur en als we in de middag weer bij ons guesthouse aankomen zijn we dan ookhelemaal gevloerd.

Padangbai
Naeen paar dagen in de bergen is het weer tijd voor duiken. We gaan nu voor het echte werk. Duiken in hetkanaal tussen Bali en Lombok, waar zeer sterke stromingen kunnen optreden, maarwaar je dan ook de meeste kans hebt om grote vis te zien.
Wevinden een kamer in het Padangbai Beach Homestay en checken in bij hetnaastgelegen divercentrum Geko Dive
<!– /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";}a:link, span.MsoHyperlink {color:blue; text-decoration:underline; text-underline:single;}a:visited, span.MsoHyperlinkFollowed {color:purple; text-decoration:underline; text-underline:single;}@page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in; mso-header-margin:.5in; mso-footer-margin:.5in; mso-paper-source:0;}div.Section1 {page:Section1;}–>
Duiken rondom NusaPenida (1)
Weduiken vandaag bij Nusa Penida, een eilandje voor de zuidoost kust van Bali, op ca. 1 uur varen vanuit Padangbai. We vertrekkenal om 7.30 uur, want dan is de zee nog het rustigst en zijn de golven nog nietzo hoog. Voor stroming maakt het niet uit, want die is er altijd. Tussen NusaPenida en het er tegenover gelegen kleinere eiland Nusa Lembongan zie we datook heel duidelijk. Het water wordt hier door het smalle kanaal geperst en ditveroorzaakt veel tegen elkaar ingaande stromingen en rare draaikolken. Niet eenwatertje waar je eens graag zou willen duiken. Toch wordt dat hier wel gedaan.De instructeurs duiken er wel eens voor de afwisseling, hebben we gehoord. Endan krijg je verhalen over dat ze zich met rifhaken aan het koraal moetenvasthouden. Nou, voor ons zijn de ‘gewone’ duiksites al spannend genoeg.
Deeerste duiksite van vandaag bijvoorbeeld, MantaPoint. In Egyptebetekent zo’n naam in de praktijk vaak dat je de bewuste vis er nooit te zienkrijgt. Hier is dat gelukkig niet zo. De kans op manta’s is hier ca. 99%. En als we aan komen varen, zie we inderdaad al eenpaar donkere vlekken in het water: manta’s. Ze zijn er. We duiken het water inen laten ons zakken tot ca. 6 tot 9 meter diep. En dan wachten we af. Het duurtniet lang of de eerste manta laat zich zien. En een tweede. En een derde. Zezwemmen naar ons toe, om ons heen en komen dan weer terug. Het zicht is op zichniet super, maar omdat ze zo dichtbij komen, kunnen we ze goed zien en goedfotograferen.

Degolfslag voert ons heen en weer en op en neer. Soms, als ik net een foto neem,voert de golfslag mij ineens naar voren en … boing! Ik zit op een stuk koraal.Oeps. Na een half uurtje verdwijnen de manta’s weer en klimmen wij weer aanboord van de boot.

Vande manta’s is heb ik ook een filmpje gemaakt
Detweede duiksite heet Chrystal Bay. Dit is een baai gelegen in het smalle kanaal tussen Nusa Penida en Nusa Lembongan. Ja, datkanaal met die draaikolken. Onze baai is gelukkig wat beschut gelegen, wat niet betekent dat het er hier niet goed kan stromen. Een van onze mededuikers is er gisteren gaan duiken en hij heeft zichaan het koraal tegen de stroming in moeten trekken. Ik vind dat niet zo’n leukverhaal en knijp hem wel een beetje. Gelukkig valt het vandaag erg mee, erstaat nauwelijks tot geen stroming. Wel is hier een stuk kouder dan op deandere duiksites rond Bali. Als we op 27 meterdiepte aankomen is het gewoon fris. Dat komt namelijk door opwaartse stromenvan koud water. Die stromen van koud water nemen Mola Mola’s mee. En dat is dereden dat we hier nu duiken: om Mola Mola’s te zien. Er zijn maar weinigplekken waar je deze vissen kunt zien en Bali is wel de beste plek. Ik heb ooit iets gelezen over een zwemmer die er een inZakynthos heeft gezien (Ja, ja, die kwam zeker ook eieren leggen op hetstrand). En Tom zegt dat hij er een vanaf een boot in Cape Town heeft gezien (ik geef hem hetvoordeel van de twijfel). Maar verder is de kans dat je er een ziet niet groot. Behalve op Bali dus. We hangen een half uurtje rond en staren dediepte in. We zien nog wel een whitetip reefshark voorbij zwemmen ver in dediepte. Het is toch wel indrukwekkend om in de diepe zee te staren waarvan jede bodem niet kunt zien. Dan vinden wij 27 meter diep, ha, dat is nog niets! DeMola Mola’s laten zich niet zien. We hadden er ook eigenlijk niet op gerekend.Dat zou wel erg veel geluk zijn. Manta’s en Mola Mola’s allemaal op één ochtend,dan kun je gelijk je spullen inpakken en naar huis. En dat willen we natuurlijkniet. We gaan nog veel meer duiken maken…

Duiken bij Gili Tepekong
Gili Tepekong is een kleineilandje voor de kust van Padangbai, op ongeveer een kwartiertje varen. Het iseigenlijk meer een soort rotsblok met rondom steil aflopende wanden, diep dezee in. Omdat het midden in het kanaal tussen Bali en Lombok ligt, kan er hier veelstroming staan. We doen onze eerste duik op de site “The Canyon”, een plek diebekend staat om veel stroming. Die is er ook. We dalen af en zwemmen een stuktegen de stroming in naar een richel. We grijpen ons vast aan de richel enkijken naar beneden. Onder ons zwemt een grote grijze haai. Indrukwekkend wanthet is geen kleine jongen.
Detweede duik doen we aan de zuidkant van het eiland. We gokken op een Mola Mola,maar die laat zich vandaag niet zien. Niet dat er verder niets te zien is, nee,de koralen zijn hier erg mooi. Fel rood, geel, blauw, zo fel heb ik ze nogniet eerder gezien. Ook zien we kleine koraaltakjes in blauw en roze. En hetzicht is glashelder. De stroming is echter wel vervelend. We gaan op en neer enheen en weer, dat maakt het erg vermoeiend.

Duiken in de Blue Lagoon
Natwee vermoeiende duiken willen we nu een relaxt duikje. De Blue Lagoon is daar erg geschikt voor. VanuitPadangbai nemen we een jukung naar de site, die vlak op de hoek ligt. Tijdenseen inderdaad relaxte duik zien we diverse kleine visjes, krabjes,nudibranches, cuttlefishes. Gewoon lekker zwemmen, hier en daar in gaatjeskijken, rond rotsjes hangen en kijken wat daar gebeurt. Heerlijk rustig.

Duiken bij Gili Mimpangen Tepekong
Delaatste dagen zijn er steeds duikers vertrokken en geen nieuwe meer bijgekomen.Er waren al niet veel andere duikers, maar nu zijn we als enigen overgebleven.We hebben de boot dus voor ons alleen. Met 1 duikgids, 1 kapitein en 2 crew (4man op 2 duikers!) vertrekken we naar GiliMimpang.
Wemaken een driftduik langs het eilandje. Al heel snel zien we een paar haaien.Wederom white tip reefsharks, maar we hebben er nog nooit vier tegelijk gezien.Eentje zwemt dichtbij en lijkt ons in de gaten te houden, de andere driezwemmen hoog boven ons.
Eenstuk verderop wordt de stroming wel erg sterk. We blijven een tijd hangen opca. 9 meter en grijpen het rif vast. De gids kijkt om zich heen om te zien watde beste route is i.v.m. de stroming. Dat is blijkbaar niet gemakkelijk want het duurt een hele tijd. Wij blijven ondertussen maar goedvasthouden en kijken ook om ons heen. Twee grote schildpadden zwemmen op hundooie gemak voorbij. Zij hebben nergens last van. Uiteindelijk leidt onze gidsons naar een rustiger stuk waar we onze safetystop kunnen maken.

Voorde tweede duik varen we naar het naastgelegen Gili Tepekong, waar we gisterenook waren. De gids brengt ons naar een klein grotje waar drie kleine haaitjesin rondzwemmen. Ze zijn maar ca. een meter lang maar het is leuk om te zien hoeze continu rondjes draaien. We vervolgen onze weg langs de wand aan denoordkant van het eiland. In tegenstelling tot de eerste duik is het nu veelrustiger. Wel is het een stuk kouder. Ja, 24 graden vinden we hier koud!Normaal houd ik helemaal niet van kou, maar nu denk ik “ kom maar op met diekou. 20 graden, 18 graden, hoe kouder hoe beter”. Want dan is er kans op een Mola Mola.Maar wederom, geen Mola Mola. Vandaag blijft haaiendag en dat is ook erg leuk.
Verderopzien we inderdaad nog een paar kleine haaitjes die liggen te rusten onder eentafelkoraal. En verder is het natuurlijk ook weer genieten van het prachtigebonte koraal en al het kleine spul dat we hier op elke duik zien.
Nachtduik in de BlueLagoon (1)
Nachtduikenis niet echt Tom z’n ding maar hij gaat toch met me mee. We zijn weer de enigetwee duikers. Als we afdalen blijkt dat je duiklamp vasthouden en tegelijkfotograferen niet eenvoudig is. Zal ik mijn lamp in mijn rechterhand houden? Ofmijn fototoestel? En hoe krijg ik lucht in of uit mijn vest als ik beide handenvol spullen heb? Aan het begin van de duik ben ik behoorlijk aan het rommelen.De foto’s zijn ook niet zo’n succes. Tenzij je houdt van foto’s van duiklampenof een bungelend roodfilter.

Hetis wel genieten, deze duik. We zien overal garnaaltjes en krabbetjes. Verder heeft een nachtduik altijd wel ietsgeheimzinnigs. Je weet nooit wat je te zien krijgt voordat je je lamp erop richt.Aan het eind van de duik geeft de gids aan dat we snel bij hem moeten komen. Wezwemmen naar hem toe en zijn net op tijd voor iets bijzonders. Tweezwart/wit gestreepte zeeslangen zwemmen synchroon naast elkaar omhoog en weeroplaag. Plotseling draaien ze, terwijl ze weer omhoog zwemmen, in elkaar totdathet een kluwen slang is geworden. Er komt een wittig goedje vanaf en meteenstorten de twee slangen neer op de bodem waar ze blijven liggen. Wat we nethebben gezien waren twee parende slangen, die nu in het zand liggen na tegenieten. Heel bijzonder. Onze gids is ook enthousiast en vertelt dat hij ditnog nooit heeft gezien. En wij hebben weer een mooi verhaal te vertellen.

Even bijkomen met een lekker sigaretje
De reis naar GiliTrawangan
Wezitten te ontbijten als plotseling de straat volloopt met Amerikanen. Enbehalve Amerikanen loopt de straat ook vol met agressieve verkopers vanallerlei prullaria. Wat gebeurt hier? Waar komen al die toeristen ineensvandaan? En die verkopers lopen hier normaal ook niet. Er blijkt eencruiseschip om de hoek te liggen. De "Amsterdam" van de Holland America lijn is aan een supercruise bezig van Seattle naar Sydney. En heeft al zijn700 passagiers over het normaal erg slaperige dorpje Padangbai uitgestort.
“Slaperig”is ook de reden dat we hier even weggaan. Padangbai is niet dynamisch genoeg omer 1,5 week rond te hangen, dus we maken een uitstapje van een paar dagen naareen van de Gili eilanden, Gili Trawangan.
DeGili eilanden liggen voor de kust van Lombok. Om er te komen zijn er drie mogelijkheden. Een snelleboot die er 1,5 uur over doet, maar die kost Rp 650.000, dat vinden we te duur.De langzame toeristenboot, die doet er 4 uur over en kost Rp 300.000. Datklinkt al een stuk beter. En dan is er nog de gewone ferry die de Balinezennemen. Die doet er (boot + bus want hij gaat niet direct) totaal 7 uur over enkost Rp 125.000. Nou, zo goedkoop hoeft nu ook weer niet. We nemen de tweedeboot, de toeristen Perama boot. Deze boot vaart niet altijd, hebben we gehoord,want hij is wel eens kapot. Vandaag zou hij het echter moeten doen. De boot isgevuld met jonge backpackers (zijn wij hier de oudsten?) en is inderdaad nieterg snel. Na een half uurtje varen slaat ineens de motor af. Een jongen met eent-shirt met daarop “Crew – a friend and an assistant” komt melden dat de motorstuk is maar dat ze hem gaan repareren. We kijken elkaar aan. Wiens idee washet ook al weer om deze boot te nemen? Na een half uurtje dobberen is de motorgelukkig weer gerepareerd en kunnen we verder.

Nadrie uur krijgen we het eerste Gili eiland “Trawangan” in zicht. Maar het lijktmaar niet dichterbij te komen. Gaaaaaaap, wat duurt dat lang, zeg. Ik krijg eenhouden kont van het zitten op de keiharde bankjes. En van die bloedhete zonhebben we ook de balen, we zitten lekker te verdrogen. Om iets na zevenen varen we eindelijk de haven van Gili Trawangan binnen. Hé, hé,dat hebben we ook weer gehad. Voor de terugreis nemen we lekker de snelle boot!
Gili Trawangan
Hetgrootste eiland van de Gili’s. Staat vooral bekend als stap- en zuipeiland. Wegokken erop dat het met de drukte i.v.m. het naseizoen wel mee zal vallen. Datis ook zo. Er zijn weliswaar meer toeristen dan we tot op heden op Bali hebben gezien maar het is heel relaxt met veeltenten met kussens en loungemuziek. Als we aan wal stappen, denken we eerst datde stroom is uitgevallen, maar later zien we dat dat zo hoort. Er is hiernamelijk geen electriciteit. De grote zaken hebben hun eigen generator (dieoverigens ook regelmatig uitvalt) en de kleine winkeltjes doen het metkaarslicht.

Nogiets wat opvalt: gemotoriseerd verkeer is hier verboden. Je ziet dus iedereenop de fiets en spullen worden vervoerd met paard en wagen. Heerlijk rustig. Hetenige wat je hoort is de muziek die uit de restaurants en bars komt. Ook zie jehier geen honden, in plaats daarvan wemelt het van de katten.
Duiken rondom GiliTrawangan (1)
Weduiken met de duitse duikschool “DreamDivers”, waar we ookeen kamer hebben gehuurd. Ze beginnen pas op 10 uur ‘s ochtends (dan kun jenamelijk uitslapen na al dat stappen en zuipen). Na één duik varen ze terugnaar de haven en doen dan ‘s middags nog een duik. Drie dagduiken per dag ismoeilijk te regelen, maar we zijn toch wel wat moe van al dat duiken, dus twee duiken perdag is wel even goed.
Mijnautomaat heeft het alweer begeven. Nu is de eerste trap kapot en dat is nieteven te repareren. Ik heb nu schoon genoeg van dat stomme apparaat. Na devakantie koop ik een nieuwe en nu huur ik er maar eentje.
Deboot zit helemaal vol met duikers (dat is wel even wennen na onze privé boot)maar we duiken gelukkig in kleine groepjes. We duiken met Heinz, een zwitsermet professioneel uitziende camera. Hij heeft gevraagd om met mensen te duikendie lang met hun lucht kunnen doen om lange duiken te kunnen maken. Mooi, want datwillen wij ook. De eerste site heet SharkPointen volgens Heinz niets bijzonders. Gelukkig heeft hij geen gelijk. Het koraalis op grote stukken dood maar daartussen zien we van alles. De score van dezeduik: grotje met heen en weer zwemmende haai, blue ribbon eel (die stond oponze wishlist, die kunnen we dus afstrepen), een paar grote kreeften,nudibranches en vier grote schildpadden aan het einde van de duik. Geen slechtescore voor één duik.


Devolgende duiksite heet Bounty en is aan de overkant van Trawangan bij Gili Menogelegen. Er staat veel stroming. Het eerste half uur van de duik vliegen weover het (weer veel dode) koraal. Je kunt nauwelijks iets bekijken enfotograferen is er al helemaal niet bij. Na een tijdje wordt de strominggelukkig minder en kunnen we wat rondkijken. Heinz ontpopt zich tot eenegoïstische fotograaf. Telkens als de gids iets leuks aanwijst, duikt hij erals een gek op en blijft er net zo lang op hangen en foto’s maken tot hetverdwenen is. En dat gebeurt niet één keer, nee, het gebeurt diverse keren. Hetis echt superirritant.
Hetlaatste gedeelte van de duik doen we bij een gezonken ponton dat begroeid ismet koralen. Plotseling stikt het van de duikers om ons heen. Allemaalbeginners, die door het water heen stuiteren. Als de gids iets aanwijst duikener meteen een heleboel duikers op. En iedereen ligt op een kluitje, devinnen flapperen je om de oren. Nou, dat is niets voor mij, ik heb er de balenvan. Tom kan me nog net wijzen op een zwarte frogfish anders had ik die ook gemist. Ik maak snel een foto, daarna wordt hij bestormd door nog een berg duikers. Die armefrogfish. Ik stijg op naar vijf meter. Tijd om de duik te beëindigen.
Duiken rondom GiliTrawangan (2)
“Alluuuaaaahhh….”We worden gewekt met de oproep tot het gebed. Ja, Gili Trawangan is geen hindoeeiland, hier is iedereen moslim. Prima, maar moet dat zo vroeg? Om half zes al naar de moskee? Kort daarna beginnen dekatten aan hun dagelijkse vecht- en klaaguurtje. Zo, wij zijn wakker en klaarvoor weer een dagje duiken.
Dereis gaat vandaag naar Frogfish Point, de duiksite die ons speciaal werdaangeraden om op te duiken. Hij ligt ten noorden van Gili Air. We stellen onser heel wat van voor en dat krijgen we ook. Heinz laat zich van zijn goede kantzien en laat mij lekker fotograferen. Het is een relaxte duik. Het landschapbestaat uit zandbodem met diverse rotsjes waar veel te zien is. We zwemmenvan rotsje naar rotsje. We zien een geel-wit gestippelde murene, zo een haddenwe nog niet eerder gezien. Een octopus komt voorbij, verschiet langzaam vankleur, en zwemt weer verder. Ook voegen we weer wat nudibranches aan onzecollectie toe.
Ennatuurlijk zien we ook de frogfish, een vet zwart exemplaar.

Ikben zo in gespannen bezig met fotograferen dat ik vergeet op mijn computer tekijken en te laat merk dat ik mijn decotijd ben gepasseerd. Oeps. Mijn computerstuurt met naar vijf meter en ik volg hem maar op. En dat betekent het eind vande duik.
Zoalswe op onze eerdere duiken hier al hebben gezien, is er door het dynamietvissenveel koraal kapotgegaan. Sinds een paar jaar is er op Gili Trawangan eenstichting opgericht die het koraal weer terug tracht te brengen in debeschadigde gebieden. Elke duiker die hier komt, moet Rp 40.000 betalen alsbijdrage aan de stichting. Een paar jaar geleden zijn grote ijzeren rekkenneergezet waarop inmiddels al diverse koralen zijn gegroeid. Dit nieuwe“huisrif” ligt vlak voor de deur bij Dream Divers. De rekken met de diversekoralen erop zien er erg kleurrijk uit. Erin zwemmen mijn favorieten: batfish oftewel vleermuisvissen.
Maarook tussen het zand is veel te zien. Ik maak een filmpje van een grappig krabbetje dat zijn holletje deeltmet een vis.

Inmijn ooghoek beweegt wat. Is het een steen? Of is het een vis? Het is de indianwalker, een vreemdsoortige schorpoenvis die niet zwemt maar zich met klauwendoor het zand voortbeweegt.
Bekijkook het filmpje van de indian walker.
Degids wijst ons een ghostpipefish. Hij lijkt meer op een zwemmend blaadje. Alsje het niet weet, dan denk je dat het een blaadje is.
Enwat te denken van deze jongen, het is net een oud mannetje.

‘s Nachts wordt ons eindelijk duidelijk waarGili Trawangan om bekend staat. Ik slaap heerlijk dankzij mijn oordoppen maarTom ligt te shaken in zijn bed van de bonkende disco bij de buren. En dat vooreen handjevol bezoekers, belachelijk. Om vijf uur ‘s ochtends wordt het eindelijk rustig. Tom draait zich eens lekker om enis net in slaap als…. Allluuaaahhhhhh…

Terug naar Padangbai
Wenemen de boot terug naar Padangbai. Maar niet meer de Peramaboot, nee zeg, wezijn niet gek. Op de terugreis gaat de Perama boot namelijk niet rechtstreeksnaar Padangbai maar via Lombok en dat duurtminimaal acht uur. En daarmee is de snelle boot in onze beleving ineens een stuk goedkopergeworden. Nog steeds een hoop geld maar dan ben je er wel in 1,5 uur en tijd isook geld. Met 2x 300 pk motoren stuiteren we over de hoge golven naar Padangbai.

Hetvoelt een beetje als thuiskomen. We hoeven niets uit te zoeken, we lopen gewoonnaar ons guesthouse waar we onze kamer met de leuke teletubbie-dekbedden weerintrekken. Onderweg komen we een sarongverkoopster tegen. “Welcome back from Gili Islands", roept ze. Ik bedoel maar. We zijn praktisch locals geworden.
Bijhet guesthouse hangt of ligt het personeel als vanouds lekker lusteloos op debanken. En elk uur laat hun klok een electronisch deuntje horen: “Altijd is kortjakjeziek”. Geweldig. Wat een sfeer. Zou er hier ooit iets veranderen?

Duiken rondom NusaPenida (2)
Indeze omgeving kan heel veel stroming voorkomen, vooral rondom volle maan en nieuwe maan. Gisterenwas nieuwe maan, dus we hebben grote kans op flinke stroming. Hierdoor kan er op sommige duiksites nu niet gedoken worden. Verder lijkt het erop dat hetregenseizoen langzaam op gang begint te komen. Tot nu toe regent het alleen nogmaar ‘s avonds of ‘s nachts, dus daar hebben we niet veel last van. Maar regenin de avond en nacht kan wel het zicht onder water verminderen.
Wegaan twee driftduiken doen aan de noordkust van Nusa Penida.De eerste duiksite heet Toyapakeh. Irene, de gids, buigt zich over de relingvan de boot en hangt haar hoofd in het water om te kijken of er stroming staat.Het lijkt erg mee te vallen. Maar als we in het water springen en proberen vande kust af te dalen naar 20 meter, krijgen we een fikse stroming tegen. Weworstelen ons naar 20 meter en als we daar aankomen, pakt de stroming ons op ensleept ons mee. Het gaat erg hard, zulke zware stroming hebben we nog nooit meegemaakt.Gelukkig gaat het alleen horizontaal. We passeren de ene thermocline na deandere. De watertemperatuur zakt naar 24 graden. Ruim 50 minuten vliegen wedoor het water, soms wat rustiger, soms wat sneller. Tijd om alles te bekijkenis er niet, zo snel flitst alles voorbij. Dan komt het eind van de baai inzicht met rare stromingen en draaikolken. Daar willen we niet inkomen, duswe stijgen op.

Voorde tweede duik varen we een stukje naar het oosten van Nusa Penida. Op Sentalstaat gelukkig nauwelijks stroming. We genieten van een relaxte duik door eenlandschap van grote koralen met felle kleuren. Omdat we niet al te diep gaan,zijn ze mooi verlicht door het zonlicht. Een grote rode schorpioenvis “hopt”voorbij, gaat liggen tussen het koraal en verandert van kleur. Het duurt evenvoor ik hem in geel/groen/wit gestreepte outfit in beeld krijg.

Ookkomen we veel nudibranches tegen, maar wel veel van dezelfde soort. Op onsgemakje zweven we door het water, kijken links en rechts, gluren in holletjes.Onze gids wil blijkbaar de vorige duik goedmaken en laat ons maar liefst 72minuten duiken. Als we na het duiken het kanaal oversteken naar Padangbai is dezee erg ruw geworden. De boot bonkt en beukt door de golven en we zien overalsterke stromingen en draaikolken. Geen rustig dagje vandaag.
Duiken om de hoek bijPadangbai
Onzelaatste duikdag in Bali doen we een paarlocale sites om de hoek van Padangbai. De eerste site heet Bias Tugal.Hij ligt iets ten zuiden van Padangbai (5 minuten met de boot). Ik spring erin en voel het meteen: wow, wat is het koud! Ben ikineens in een ander land terechtgekomen of zo? Normaal is de watertemperatuurhier ca. 28 graden en nu maar 22. En als “bijna locals” is 28 graden nu ook denorm geworden. We dalen snel af naar 29 meter maar weer in de hoop een MolaMola tegen te komen. Het is er vandaag koud genoeg voor. Maar het zicht is opdiepte niet zo best en we zien er weer geen. Jammer, we zullen een keer terugmoeten komen. Goh, wat vervelend.
Intussenblijft het maar koud en ik lig te bibberen in het water. Daardoor beleef ikniet zo veel plezier aan de duik. We duiken met een lichte stroming mee overeen bodem met rotsjes met daarop grote koralen en fans. Ik ben er niet zoenthousiast over maar Tom vindt het een leuke duik. Zo zie je maar weer hoesmaken kunnen verschillen.
Voorde tweede duik varen we 5 minuten naar het noorden. Als we bij de site zijn,zien we plotseling dolfijnen bij de boot. We pakken onze maskers, snorkels envinnen en… ze zijn verdwenen. Deze tweede site, Tanjung Jepun, is een raresite. Het is duidelijk een site die vroeger erg beschadigd is geweest, maarwaar het koraal en de vis nu langzaam weer aan het terugkomen is. Hij ligtvlakbij een haven en je hoort de industriegeluiden soms onder water. Om hetkoraal weer te laten groeien, zijn allerlei rekken geplaatst waar koraal opgekweekt wordt. Rekken met steeds één soort koraal erop. Er iszelfs een rek met daarop betonnen “potjes” met steeds één koraal “plantje” perpot. Het lijkt wel een tuincentrum. Een onderwaterkwekerij.

Laterpasseren we ook “veldjes” met daarop steeds hetzelfde koraal. Een blauw veldje,een paars veldje. Dit doet ons denken aan een bloembollenveld. We hebbennauwelijks stroming, dus het is een relaxte duik. En er is ook genoeg aan viste zien. Schorpioenvissen, nudibranches, een beetje hetzelfde wat we de vorigeduiken ook al hebben gezien, maar nog steeds erg leuk.

Nachtduik in de BlueLagoon (2)
Irene,één van de duikgidsen bij Geko Dive, is helemaal gek van nachtduiken. Als zeerover vertelt, dan gaan haar ogen helemaal stralen. Daarom lijkt het me ergleuk om met haar een nachtduik te maken. We gaan met ons tweeën, Tom gaat dezekeer niet mee. Aan het begin van de duik hebben we erg veel last van golfslag.We komen een octopus tegen en al fotograferend tuimel ik door die golfslagbijno op hem. Maar hij blijft gewoon zitten. Raar beest.

Eenstukje verder zit een grote rode krab met stippen.

Ennog iets verder komen we een sponskrab tegen. Dat is helemaal een raar geval.Het is een grote krab met een stuk koraal eraan vast. Het ziet er heel bizaruit.

Enwe zien nog veel meer. Een groen gestreepte murene die over het koraal zwemt,een baby steenvisje van een paar cm groot, een klein cuttlevisje, en nog veelmeer rare krabben.

Plotselingkrijgen we stroming tegen, dus we keren maar om. De stroming brengt ons met eenvaart bijna naar het beginpunt van de duik. We beginnen allebei ook last tekrijgen van het koude water. En plotseling ontdekken we waar al die kou vanvandaag goed voor was. Had ik het bij alle vorige duiken steeds over Mola Mola’sdie met koud water uit de diepte omhoog komen, er is nog een beest dat metkoude golfstromen omhoog kan komen: de wobbegong haai. En die ligt nu vlak voor onze neus in een grotje teslapen.

Hetis heel bijzonder, want de Wobbegong is geen beest dat je vaak te zien krijgt.Enthousiast klimmen we weer aan boord van de boot. Maar liefst 71 minuten heeftdeze duik geduurd. Een waardige laatste duik van de vakantie.
Van Padangbai naar Kuta:culture shock?
Waarje niet meer aangesproken wordt met het lijzige “traaaansport” maar met “Heyboss!”. Waar je ‘s avonds niet meer door een stille, op een paar slapendehonden na, uitgestorven straat naar huis loopt. Maar waar de drukte vanbrommers, auto’s, disco’s, winkels en veel vaak jonge mensen tot diep in denacht doorgaat. Ja, een beetje cultuurshock is het wel. We brengen onze laatstetwee dagen door in Kuta. En om toch nog eenbeetje cultuur op te snuiven bezoeken we nog een paar tempels in de buurt.

Ulu Watu
Tanah Lot
Dehele vakantie heb ik Kuta getracht te ontwijken, maar nu we er zijn valt hetbest mee. Levendig is het in elk geval.
Kutastaat bekend als het Salou van de Australiërs en die zie je dan ook veel. Bier,zon en tattoos, dat is waar de meeste aussies hier voor komen.

Kutais ook de plek om te surfen en om surfen te leren. Veel brommers hebben hierspecial rekjes aan de zijkant om een surfplank op te vervoeren. De surfers ophet strand zijn niet alleen toeristen maar ook veel locals.
Hetstrand is hier sowieso een soort van ontmoetingsplaats voor veel locals. Na hetwerk ontmoeten ze elkaar hier om te voetballen, zwemmen of om gewoon maar tezitten en te genieten van een mooie zonsondergang. Lekker relaxt. Net als wij.